Kritische Waarschuwingen & Beperkingen

Basisinformatie Praziquantel
• INN (Internationale Niet-Eigen Naam): Praziquantel
• Merknamen beschikbaar in Nederland: Biltricide
• ATC-code: P02BA01
• Vormen & doseringen: 600 mg tabletten
• Fabrikanten in Nederland: Bayer AG
• Registratiestatus in Nederland: Geregistreerd bij CBG
• OTC / Rx-classificatie: Receptplichtig

Risicogroepen (Ouderen, Zwangerschap)

Het gebruik van praziquantel kan gepaard gaan met specifieke risicos, vooral voor bepaalde groepen zoals ouderen en zwangere vrouwen. Ouderen hebben mogelijk een verhoogd risico op bijwerkingen als gevolg van comorbide aandoeningen en medicatie-interacties. Zwangere vrouwen dienen bijzonder voorzichtig te zijn bij het gebruik van praziquantel, vooral tijdens het eerste trimester. De voordelen van de behandeling moeten zwaarder wegen dan de mogelijke risico's voor de foetus. Het is cruciaal om altijd medisch advies in te winnen voordat men begint met de behandeling. Veiligheidsbeperkingen zijn belangrijk bij het gebruik van praziquantel, vooral voor deze risicogroepen. Een nauwkeurige evaluatie door een arts is noodzakelijk om ervoor te zorgen dat het gebruik veilig is.

Interactie met Activiteiten (Autorijden, Alcohol)

Na inname van praziquantel is het van groot belang om voorzichtig te zijn bij het ondernemen van activiteiten zoals autorijden. De medicatie kan bij sommige gebruikers duizeligheid, vermoeidheid of andere bijwerkingen veroorzaken die de rijvaardigheid kunnen beïnvloeden. Het consumeren van alcohol in combinatie met praziquantel wordt afgeraden. Alcohol kan de effectiviteit van de medicatie beïnvloeden en het risico op bijwerkingen verhogen.

Q&A — “Mag ik autorijden na inname?”

- **Ja, maar met voorzichtigheid.** Het is belangrijk om te controleren hoe lichamelijk en geestelijk op je reageert na inname. - **Vermijd autorijden** als je je duizelig of slecht voelt. - **Wacht enkele uren** na inname voordat je aan activiteiten wilt beginnen, vooral als je onbekend bent met de effecten van de medicatie. Altijd een arts raadplegen als je twijfelt over je toestand of de invloed van praziquantel op je activiteiten. Het is beter om voorzichtigheid te betrachten en verantwoord gedrag aan te nemen.

INN, merknamen

Praziquantel is de internationale naam voor een geneesmiddel dat wereldwijd wordt gebruikt om verschillende parasitaire infecties te behandelen, vooral schistosomiasis en andere worminfecties. Dit medicijn heeft meerdere merkvarianten, afhankelijk van het land en de fabrikant.

In de Verenigde Staten, de Europese Unie en Canada is het bekend onder de merknaam Biltricide. Dit komt in de vorm van filmomhulde tabletten van 600 mg, verpakt in blisterpakketten of flessen. In Duitsland kan men het tegenkomen onder de namen Cesol en Distocide, ook in tabletvorm van 600 mg.

In landen als China en India zijn er generieke versies van praziquantel beschikbaar, vaak simpelweg aangeduid als "Praziquantel" of Distocide, eveneens in tabletten van 600 mg. In Brazilië wordt deze stof onder de merknaam Cestox verkocht, vaak in grote bulkflessen.

Bovendien zijn er varianten die specifiek in Afrika worden gebruikt, zoals in Nigeria, Kenia en Zuid-Afrika, waar zowel Biltricide als generische versies van praziquantel worden aangeboden. Dit laat zien hoe belangrijk praziquantel is in de strijd tegen parasieten, vooral in gebieden waar deze infecties wijdverspreid zijn.

Naast deze beschikbare merken is het belangrijk te weten dat praziquantel in verschillende formele en onverhulde versies in de markt is. De standaarddoseringen zijn meestal 600 mg, en vaak worden specifiek samengestelde therapieën ontwikkeld afhankelijk van de ziekte die behandeld moet worden, zoals bij schistosomiasis of taeniasis.

Juridische classificatie (CBG-status)

Praziquantel valt onder strikte regelgeving en goedkeuringsprocessen, die door instanties zoals het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen (CBG) worden beheerd. Dit is cruciaal voor de veiligheid en effectiviteit van dit middel. In de Verenigde Staten is praziquantel goedgekeurd als receptgeneesmiddel sinds 1982 onder de NDA 018714 voor Biltricide.

In de Europese Unie kreeg het in april 2025 centrale autorisatie, wat het voor artsen makkelijker maakt om het voor te schrijven. Dit is een belangrijke stap gezien de rol die praziquantel speelt in wereldwijde ziektebestrijdingsprogramma's. Ook de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft praziquantel goedgekeurd voor gebruik in verschillende gezondheidsprogramma's, vooral gericht op het elimineren van wordt bij infecties zoals schistosomiasis.

In Romania is praziquantel geregistreerd en kan men de status hiervan controleren via de ANMDMR openbare portal. Dit geeft gebruikers toegang tot actuele informatie over de beschikbaarheid en goedkeuring van deze behandeling.

Praziquantel wordt in alle gereguleerde markten als voorschriftgeneesmiddel (Rx) geclassificeerd. Dit betekent dat gebruikers het alleen kunnen verkrijgen met een geldig recept van een arts. Voor massa-toepassingen in gemeenschapsgeneeskunde, zoals campagnes voor het bestrijden van worminfecties, is dit medicijn van groot belang.

Het wordt vaak ook gebruikt in speciale programma's, zoals drugshoningscampagnes, waar een bijdrage aan de volksgezondheid centraal staat. Vanwege de effectiviteit van praziquantel, zijn er communale behandelingspakketten ontwikkeld die het gebruik in gemeenschappen vergemakkelijken, vooral in gebieden waar parasitaire infecties veel voorkomen.

Bij de voorschrift van praziquantel is het ook belangrijk dat gezondheidszorgprofessionals rekening houden met de juridische en medische richtlijnen rond gebruik, bijwerkingen en contra-indicaties. Patiënten met ernstige lever- of nierproblemen moeten extra voorzichtig zijn. Het is ook niet aanbevolen in de eerste trimester van de zwangerschap, tenzij de voordelen opwegen tegen de risico's.

Doseringsgids

Standaardregimes (volgens NHG-richtlijnen)

De NHG-richtlijnen geven duidelijke richtlijnen voor de standaard dosering van praziquantel, vooral voor schistosomiasis, clonorchiasis en taeniasis. De meest voorkomende doseringen zijn:

• Schistosomiasis: 20 mg/kg, verdeeld over 3 doses met een totaal van 60 mg/kg.
• Clonorchiasis: 25 mg/kg in 3 doses op één dag.
• Taeniasis: Een enkele dosis van 10–25 mg/kg.
• Cysticercosis: Gedoseerd als 50 mg/kg per dag, verdeeld over 3 doses gedurende 14–30 dagen.

De standaarddosis is gericht op een effectieve behandeling met minimale bijwerkingen, wat essentieel is voor patiënten die streven naar herstel van parasitaire infecties.

Aanpassingen bij comorbiditeiten

Bij patiënten met comorbide aandoeningen kan de dosering van praziquantel moeten worden aangepast. Dit vereist vooral aandacht voor de nier- en leverfunctie.

Wanneer er sprake is van:

• Leverinsufficiëntie: Doordacht gebruik is aan te raden, omdat de medicatie ernstige bijwerkingen kan veroorzaken.
• Nierinsufficiëntie: Beperkingen in de dosis zijn nodig, hoewel er beperkte gegevens zijn over dit onderwerp. Bovendien moet een alertheid zijn voor mogelijke ophoping van het medicijn.
• Kinderen: Doseringsaanpassingen zijn meestal niet nodig, maar het splitsen van tabletten kan noodzakelijk zijn.

Het is van belang dat zorgverleners deze aanpassingen goed monitoren om gevaarlijke complicaties te voorkomen.

Q&A — “Wat te doen bij een vergeten dosis?”

Een vergeten dosis praziquantel kan verwarring veroorzaken. Hier zijn enkele richtlijnen om te volgen:

• Neem de vergeten dosis in zodra dit herinnerd wordt.
• Als het bijna tijd is voor de volgende dosis, sla de vergeten dosis dan over.
• Neem nooit een dubbele dosis om een vergeten dosis in te halen.

Bij twijfel over de juiste aanpak of ernstige bijwerkingen na inname, is het raadzaam contact op te nemen met een zorgverlener.

Stad	Regio	Levertijd
Amsterdam	Noord-Holland	5-7 dagen
Rotterdam	Zuid-Holland	5-7 dagen
Den Haag	Zuid-Holland	5-7 dagen
Utrecht	Utrecht	5-7 dagen
Eindhoven	Noord-Brabant	5-7 dagen
Tilburg	Noord-Brabant	5-7 dagen
Groningen	Groningen	5-7 dagen
Almere	Flevoland	5-9 dagen
Breda	Noord-Brabant	5-9 dagen
Haarlem	Noord-Holland	5-9 dagen
Leiden	Zuid-Holland	5-9 dagen
Arnhem	Gelderland	5-9 dagen
Amersfoort	Utrecht	5-9 dagen